Cisco Routerlardaki bazı komutları örneklemeye çalışacağım.
Konsol bağlantısı ile Router cihazına bağlandığımızda, cihazı
şeklinde görülen kullanıcı modunda kullanmaya başlıyoruz.
Routerda 3 temel modumuz bulunmaktadır.
Router(boot)> User Exec - Kullanıcı modu olup Router üzerindeki bazı özellikleri görüntülediğimiz bölümdür.
Router(boot)# Privileged, Admin mode - Routerımızdaki yapılandırmaları görüntülediğimiz bölümdür.
Router(boot)(config)# Global Configuration Mod - Router üzerindeki interface ayarlarının yapıldığı bölümdür. User modundan, Privileged Moda geçmek için
Router(boot) >enable yazıyoruz. privileged modundan, konfigurasyon moduna
Router(boot)# configure terminal yazarak geçiş yapıyoruz. (Resimlerde kısaltmalar ve tam komutlar karışık kullanılmıştır.)
Her moddaki komutlar farklı şekilde işlev görür. Privileged modunda çalışan bir komut Global konfigurasyon modunda da çalışacak diye bir şart yoktur. Komutlar yanlış modda kullanıldığında yada doğru modda yanlış komut yazıldığında hata mesajları ile karşılaşırız.
%imcomplate command; eksik komut girildiği.
%invalid command; komutun neresinde yanlış yapıldığı gösterilir.
%ambiyouos command; karakterlerin tamamının girilmediği uyarısıdır. ? işareti ile hangi komut parametrelerinin kullanılacağı listelenebilir.
Global konfigurasyon modunda hostname parametresini kullanıyoruz.
Router cihazına bağlanırken 5 farklı şifre uygulaması ile karşılasırız. Bunlardan ikisi enable password ve enable secret password olarak adlandırılan privileged moda geçiş şifreleridir. Bu şifreleri global konfigurasyon modunda değiştiriyoruz. İkisi arasındaki temel fark eski IOS ( Internetworking Operating System) yazılımlarında enable secret password desteklenmemektedir. İkisinin de desteklendiği yazılımda baskın olan enable secret password olacaktır.
Bu şekilde şifreler ayarlanırsa privileged moda geçmek için secret password ile tanımlanan “tttt” şifresi geçerli olacaktır.( iki farklı şifre sadece örnek için verilmiştir. Yalnızca secret password kullanılabilir.)
Varsayılan ayar olarak router konfigurasyonu listelendiğinde enable secret password kriptolanmış bir şekilde enable password ise listeleyenin görüntüleyeceği şekilde listelenmektedir. Konfigurasyonu görüntülemek için privileged modda show run parametresini kullanıyoruz
Tüm şifrelerin kriptolanmış sekilde listelenmesi için
Service password-encryption parametresini kullanıyoruz. Kontrol için tekrar listelersek
Tekrar şifrelerin görülmesini istersek;
no Service password-encryption komutunu kullanıyoruz.
Şifrelerin kriptolandığını görüyoruz. Diğer şifre verdiğimiz yapılar; Telnet bağlantı şifresi, Konsol bağlantı şifresi ve AUX bağlantı şifresidir. Telnet bağlantı şifresini tanımlamak için;
Resimdeki komutları kullanıyoruz. Konsol bağlantısı şifre ayarı için ;
komutlarını kullanıyoruz. Konsol şifresini tanımladıktan sonra ayarlar kayıt edilip, Router’a tekrar bağlantı kurulduğunda
Şeklinde görülecektir. Kullanıcı moduna geçebilmek için konsol şifresini girmemiz gerekecek. Aux (Auxiliary) Portuna Şifre Tanımlamak için ;
komutlarını kullanıyoruz.
Router’a bağlı kullanıcının zaman aşımından etkilenmemesini istiyorsak örnek olarak telnet üzerinden bağlı olan kullanıcı bir süre işlem yapmasa dahi bağlı kalsın istiyorsak,
telnet komut satırında (line vty 0 4 ) iken exec-timeout parametresini kullanıyoruz.
Router’a bağlanan kullanıcıya otomatik mesaj göstertebiliyoruz. Bunlara genel olarak banner mesajı deniyor.
Router’a yeniden bağlandığımızda mesajımızı görebiliyoruz.
Router’ların interface ayarlarını konfigure etmek için değiştirmek istediğimiz interface’in adını bilmemiz gerekiyor. Interface ayarlarında en önemli nokta kullanmak istediğimiz portun Up durumda olmasıdır.
Örnek ; Gbic portlarının defaultta down durumda gelebiliyor. Farklı iki noktayı Fiber optik üzerinden haberleştirmeye çalıştığınızda interface no shutdown olarak ayarlanmadıysa cihazlar arası iletişim gerçekleşmeyecektir.
İnterface adı yazarken “ Interface tip slot/port ” sıralamasına dikkat ediyoruz. SLOT / PORT yazma şekli IOS larda farklılık gösterebiliyor. Slash yerine boşluk kullanılabiliyor. Interface’ e ip adresi tanımlamak için;
Resimdeki gibi değerlerimizi yazmamız gerekiyor. Interface’e verdiğimiz IP’yi kaldırmak için ;
no parametresini kullanıyoruz.
Yukarıda bahsettiğimiz ayarların kayıt edilmedikçe geçici bellekte tutulan çalışma anı kayıtlarıdır. Yaptığımız ayarların Router’ımız yeniden başlatıldığında da aktif olmasını istiyorsak mutlaka kayıt etmemiz gerekiyor. Bunun için privileged modda write memory parametresini kullanıyoruz.
Farklı kayıt ve yedekleme özellikleri için copy parametresini kullanıyoruz.
Yaptığımız ayarları yani çalısan durumdaki ayarları yeniden başlangıç durumundaki ayarların üzerine yazılmasını yani az önce yaptığımız write memory işlemini copy ile yapmak istiyorsak
Komut satırını kullanıyoruz. Eğer ayarlarımızı kayıt etmeyip yaptığımız ayarların Router’a bağlandığımız zamanki ayarlar ile değiştirmek istersek;
komutunu kullanmamız gerekiyor.
Konfigurasyon ayarlarımızı yedeklemek için TFTP Server programlarından faydalanıyoruz. Router ayarlarını dışarıya aktarmak için TFTP Server yazılımının çalıştığı Pc’nin ip adresini bilmemiz gerekiyor.
Bağlandığımız cihazın ve olusturulan dosya adını doğrulamamız isteniyor. Benzer şekilde yedek alınmış sys dosyasını TFTP’den router’a yüklemek için ;
Komutunu kullanıyoruz.
IOS'u yedeklemek veya yedekten (IOS update) geri yüklemek için
Router(boot)#Copy flash tftp://192.168.1.100/ciscorouterIOS.sys
Router(boot)#Copy tftp://192.168.1.100/ciscorouterIOS flash
Komut satırlarından faydalanıyoruz. Bulunduğumuz tüm komut satırlarından çıkış için logout , exit, quit parametreleri kullanılır.
Örneklemelerde GNS3-Dynamips Programı ve cisco c7200 IOS image kullanılmıştır.